Alacahöyük, tarih boyunca önemli bir yerleşim alanı olmasının yanı sıra, bu bölgedeki barajı ile de dikkat çekmektedir. M.Ö. 1240'lı yıllarda inşa edilmiş olan bu yapı, hem mimari özellikleri hem de işlevselliği ile antik mühendislik harikalarından biridir. Su yönetimi açısından kritik bir rol oynayan baraj, çevresindeki tarım arazilerinin sulanmasına olanak tanıyarak, yerel halkın yaşamını doğrudan etkilemiştir.

Alacahöyük'teki barajın bazı özellikleri:

• Konum: Çorum'un Alaca ilçesinde, Alaca Höyük tepe yerleşiminin yaklaşık 1,5 km güneydoğusunda yer alır.
• Tarih: M.Ö. 1240'larda, Tunç Çağı'nda inşa edilmiştir.
• Boyutlar: Yaklaşık 100 x 110 metre boyutlarındadır ve 2,5 metre derinliğe sahiptir.
• Kapasite: Günümüzde yaklaşık 25.000 metreküp su taşıyabilir.
• Kullanım: 20 hektarlık tarım arazisini sulamak için kullanılır.
• Yapı: Barajın batısında, biri kumdan, ikincisi kireçten ve üçüncüsü andezitten yapılmış üç adet kaideli duvar bulunur.
• Kazılar: İlk olarak 1935 yılında keşfedilmiş, 2002-2007 yılları arasındaki kazılarla tamamen ortaya çıkarılmış ve onarılmıştır.
• Özellik: Dünyanın çalışan en eski barajı olarak kabul edilir.